Jan Henryk Dąbrowski (1755-1818)

generał, oficer napoleoński, powstaniec kościuszkowski

masoni polscy, Jan Henryk DąbrowskiPochodził ze starej, szlacheckiej rodziny. Karierę wojskową rozpoczął w wieku jedenastu lat, w armii saskiej, by za namową Króla Stanisława Augusta Poniatowskiego przejść w 1792 roku na służbę polską w randze podpułkownika.

Zdążył wsławić się w walkach w powstaniu kościuszkowskim, za co otrzymał stopień generała-porucznika. Po upadku powstania udał się do Paryża, gdzie uzyskał zgodę rządu rewolucyjnego na utworzenie legionów polskich. Dla realizacji tych planów udał się do dowódcy francuskiej armii stacjonującej we Włoszech – Napoleona Bonaparte, który na początku 1797 roku zezwolił na utworzenie Legionów Polskich przy republice Lombardii. Na sztandarach Legionów znalazło się wolnomularskie hasło „Wszyscy ludzie wolni są braćmi” oraz symbole: cyrkiel i węgielnica.

Sam Dąbrowski wstąpił do masonerii włoskiej i uzyskał wysoki, trzydziesty stopień rytu szkockiego. Pełnił też funkcję Wielkiego Przysposobiciela (Eksperta) w powołanym wówczas Wielkim Wschodzie Włoch.

W walczących u boku Francuzów legionach Dąbrowski wprowadził szereg reform wynikających z racjonalistycznej, oświeceniowej filozofii. M.in. zniesiono kary cielesne, umożliwiono awans oficerski nie-szlachcicom, wprowadzono powszechną edukację. Gdy w 1806 roku wojska napoleońskie rozbiły siły pruskie i wkroczyły do Wielkopolski, Dąbrowski z Poznania zajął się organizacją wojska, które stało się zaczątkiem armii Księstwa Warszawskiego.

W tym czasie był współtwórcą loży Bracia Francuzi i Polacy Zjednoczeni (WWF) i członkiem honorowym loży Piast Trzech Słupów Sarmackich (WLN) w Poznaniu. Brał udział w kampaniach 1809 i 1812 roku, a po śmierci księcia Poniatowskiego został naczelnym wodzem amii Księstwa Warszawskiego. W 1813 roku odnajduje się go w spisach członków gnieźnieńskiej loży Zum bekränzten Kubus. Po upadku Napoleona powrócił do Królestw Polskiego i zajął się odbudową armii polskiej. Po przejściu w stan spoczynku pełnił jeszcze w Królestwie Polskim funkcję senatora i wojewody.

Zmarł w 1818 roku.